Tinututulan ni Agustin kapwa ang mga pahayag na Pelagiano na nakakamit ang biyaya dahil sa merito ng tao at ang kabaligtarang pagtanggi sa paghuhukom ayon sa sariling mga gawa at malayang kalooban. Ayon sa kaniya, hinahatulan ang mga sanggol na hindi binyagan dahil sa kasalanang orihinal, samantalang ang iba ay hinahatulan dahil sa kasalanang orihinal at sa kanilang mga ginawa; gayunman, nakasalalay ang bawat mabuting kilos ng malayang kalooban sa nauunang biyaya ng Diyos. Upang lutasin ang mga lokal na pagtatalo, nagpapadala siya ng mga liham, tala ng mga konsilyo, at dokumento ng papa, at binabanggit ang pagtalakay ni San Cipriano sa Panalangin ng Panginoon at ang kaniyang sariling naunang liham kay Sixto bilang mga patotoo na ang biyaya ay kaloob na hindi bunga ng merito. Tunay ang kalayaan ng tao ngunit wala itong kapangyarihang gumawa ng kabutihan nang walang tulong ng Diyos. Kailangan ang biyaya para sa pagbabalik-loob, pagpupunyagi, at kaligtasan, kaya dapat manatiling mapagpakumbaba ang mga mananampalataya tungkol sa kanilang mga kaloob. Ipinahahayag ng mga larawan sa Bibliya ng tuwid na mga landas at mga landas sa kanan ang pagtutulungan ng utos at ng tulong ng Diyos: ang Diyos ang lumilikha at nagbibigay-kakayahang gumawa ng mabubuting gawa, samantalang ang mga landas ng kasalanan ay nagmumula sa pagpili ng tao. Maging ang mabubuting gawa ay nagiging panganib sa espirituwal na buhay kapag ibinibilang sa sarili sa halip na sa biyaya. Pantay na nagbababala si Agustin laban sa pagsandig sa sarili at pagpapabaya sa moral—ang pagdadahilang pinahihintulutan ng biyaya ang patuloy na pagkakasala—at tinatawag ang mga Kristiyano na mamatay sa kasalanan, mamuhay nang matuwid, at magpatuloy sa kapayapaan ng Diyos.