OSV Talks: AI आनी जे कार्य उरले

OSV Talks, OSV Institute for Catholic Innovation कडून, Matthew Harvey Sanders' चा संवाद मंगळवार 3 नोव्हेंबर 2026 रोजी प्रकाशित झाला. कृत्रिम बुद्धिमत्तेचा खरा संकट असा नाही की यंत्रे आपले काम घेतील, तो प्रेक्षकांना सांगतो: तर ते आपल्याला आपला वेळ परत देतील, आणि कोणालाही शिकवलेले नाही की वेळ म्हणजे काय. "AI and the Work That Remains" त्याने ते तीन चळवळीत स्पष्ट केले: चिंता, उद्देश, आणि सामंजस्य, आणि यंत्रे कधीही करणार नाहीत असे काम संपवतो. खाली पूर्ण संवाद वाचा.

चला विचार करूया की जेव्हा काम संपते तेव्हा सकाळ कशी असेल.

तुम्ही जागे होता, आणि तुम्हाला कुठेही जावे लागणार नाही.

कोणतीही शिफ्ट नाही. कोणतीही प्रवास नाही. कोणतीही इनबॉक्स नाही. यंत्रे सर्व काही हाताळत आहेत.

प्रथम, हे सुट्टीसारखे वाटते. पण सुट्टी संपते. हे संपत नाही.

तुमच्या संपूर्ण आयुष्यात तुम्ही अधिक वेळासाठी इच्छित होता. आता हेच तुमच्याकडे आहे.

हे एक स्वप्न आहे का, किंवा एक दुःस्वप्न?

मी कॅथोलिक चर्चसाठी कृत्रिम बुद्धिमत्ता तयार करतो, आणि मला विश्वास आहे की ती सकाळ येत आहे.

दहा वर्षांपासून, मी यंत्रांना ते शिकताना पाहिले आहे जे फक्त मानवांना शक्य होते. वाचा. विचार करा. लिहा. निदान करा. आराम द्या.

जिथे मी जातो, लोक मला एकच प्रश्न विचारतात: हे माझ्या नोकरीसाठी येत आहे का?

सत्य उत्तर आहे, होय. अनेक नोकऱ्या. आणि आपण विचारत असलेल्या पेक्षा लवकर.

डेमिस हसाबिस, जो जगातील एक महान AI प्रयोगशाळा Google DeepMind चा नेतृत्व करतो, म्हणतो की AI आणत असलेला बदल औद्योगिक क्रांतीच्या आकाराच्या दहा पट असू शकतो, आणि दहा पट जलद येऊ शकतो.

तो चुकीचा नाही. याचा अर्थ काय आहे याचा विचार करा.

औद्योगिक क्रांतीने काम, कुटुंब, शहर, आणि दैनंदिन जीवनाचे पुनर्निर्माण केले, आणि याला एक शतकाहून अधिक लागला.

आता काहीतरी मोठे कल्पना करा, एक दशकात संकुचित केलेले.

एक गोदाम कामगार त्याच्या शिफ्टमध्ये काम करून त्याला बदलणाऱ्या यंत्राला प्रशिक्षण देत आहे.

एक बुककीपर सॉफ्टवेअरला पाहते जे काही मिनिटांत तिने साध्य करण्यासाठी वीस वर्षे घेतली.

एक विद्यार्थी विचारतो की ती अजूनही ज्यासाठी पैसे देत आहे ती डिग्री आधीच संपली आहे का.

पण खालच्या भीतीचा अर्थ असा नाही की यंत्रे आपल्यापेक्षा अधिक बुद्धिमान होतील. हे आहे की प्रतिभाशाली यंत्रांनी भरलेला एक जग आपल्यासाठी कोणतीही जागा राहणार नाही.

मी अजूनही आवश्यक असेन का?

कृत्रिम बुद्धिमत्तेचा खरा संकट असा नाही की यंत्रे आपले काम घेतील. तर ते आपल्याला आपला वेळ परत देतील, आणि कोणालाही शिकवलेले नाही की वेळ म्हणजे काय.

चर्चेने दोन हजार वर्षांपासून त्या प्रश्नाचे उत्तर दिले आहे. याचा अर्थ ती अधिक आवश्यक होण्याच्या मार्गावर आहे, कमी नाही.

माझ्या तिघा हालचालींमध्ये तुम्हाला कसे दाखवायचे ते परवानगी द्या: चिंता, उद्देश, आणि संवाद.

पहिला: चिंता.

AI आणि रोबोटिक्स युगाबद्दलची चिंता मूर्खपणाची नाही.

इतिहासाच्या बहुतेक काळात, गरजेला जीवनाचा ठ rhythm होता. भूक आम्हाला शिकार करण्यास प्रवृत्त करत होती. हवामानाने आम्हाला आश्रय बांधण्यास भाग पाडले. सुरक्षिततेने आम्हाला उंच भिंती बांधण्यास मागणी केली.

आणि कारण काम आवश्यक होते, ते अस्तित्वापेक्षा अधिक बनले. ते ओळख बनले: जेव्हा कोणीतरी विचारले, "तू कोण आहेस?" तेव्हा आम्ही दिलेले उत्तर.

आता यंत्रे श्रम आणि अस्तित्व यांच्यातील त्या प्राचीन बंधनाला शिथिल करत आहेत. आम्ही पहिल्या पोस्ट-स्कार्सिटी युगात प्रवेश करत आहोत.

तर सर्वात खोल धोका बेरोजगारी नाही. हे लाखो लोक आहेत ज्यांना रिकाम्या तासांचे हात दिले जातात, एका संस्कृतीत जी त्यांना प्रत्येक शांततेत एक स्क्रीन भरायला प्रशिक्षित करते.

कोणत्याही पाद्रीला त्या माणसाबद्दल विचारा जो चाळीस-पंचवीस वर्षांनंतर निवृत्त झाला, निरोगी, मुक्त, आणि अखेर विश्रांती घेतले, आणि एक वर्षानंतर तो स्वतःसाठी एक परके झाला, कारण सकाळी सात वाजता त्याला कोणालाही आवश्यक नव्हते.

लोकांना उद्देशाशिवाय वेळ द्या, आणि ते वर चढत नाहीत. ते सहसा जे काही सोपे, आवाजात मोठे, आणि हातात जवळ आहे त्याकडे वळतात.

पहिलं लक्ष विचलन. मग एकाकीपणा. मग व्यसन. मग निराशा.

त्यामुळे चर्च AI ला तज्ञांसाठी एक विषय म्हणून हाताळू शकत नाही. परिणाम प्रयोगशाळांमध्ये येणार नाहीत. ते प्यूजमध्ये येतील.

पण आभारीपणे, चिंता अंतिम शब्द नाही.

दुसरा: उद्देश.

शतकांपासून, कामाने आम्हाला कुठे जावे, काय करावे, आणि आम्ही का महत्त्वाचे आहोत हे सांगितले.

जर काम त्या प्रश्नांना उत्तर देणे थांबवले, तर चर्चने एक जुनी सत्य पुनर्प्राप्त करणे आवश्यक आहे: मानवजाती फक्त उत्पादन करण्यासाठी तयार केलेले नाही. आम्हाला जीवन एक भेट म्हणून स्वीकारण्यासाठी आणि प्रेमाने ते परत देण्यासाठी तयार केले गेले.

जेव्हा देव माणूस झाला, तेव्हा तो साम्राज्याच्या केंद्रात शक्तीने येऊ शकला होता. त्याऐवजी त्याने एका गावातील कार्यशाळेत तीस वर्षे घालवली, आपल्या हातांनी गोष्टी बनवताना. आणि गॉस्पेल त्या लपलेल्या वर्षांना एकच वाक्य देते: येशू ज्ञानात वाढला, आणि देव आणि मनुष्यांमध्ये अनुग्रहात.

जर मानव जीवनाचे मोजमाप उत्पादनात केले तर, ती वर्षे स्पष्टपणे वाया गेली होती. देवाला माहित आहे की ती वाया गेली नाहीत.

जोसेफ पायपर, सुट्टीच्या महान कॅथोलिक तत्त्वज्ञाने, आम्हाला एक इशारा दिला. फक्त मोकळा वेळ आपल्याला पुनर्संचयित करत नाही.

कोणत्याही फोनसाठी एक संध्याकाळ गमावलेल्या व्यक्तीला हे माहित आहे.

वेळ आपल्याला पुनर्संचयित करते जेव्हा आपण ते आपल्या पेक्षा उच्च काहीतरी देतो: पूजा, मैत्री, ध्यान.

अगदी पॉप संस्कृतीला हे माहित आहे. स्टार ट्रेकने आम्हाला डेटा दिला, एक अँड्रॉइड जो जहाजावर प्रत्येक मानवाला विचारात, उत्पादनात मात करू शकतो. आणि कोणीही त्याला त्यासाठी लक्षात ठेवत नाही. आम्ही त्याला लक्षात ठेवतो कारण तो त्याच्या संपूर्ण जीवनात मानव असण्याबरोबर येणाऱ्या गोष्टींसाठी पोहचत आहे: एक विनोद, एक मैत्री, एक मुलगी, एक मांजर, एक बलिदान. त्याला हवे आहे एक जीवन.

आम्ही श्रमातून मुक्त होण्यासाठी यंत्रे तयार केली. आता चर्चने लोकांना तयार करणे आवश्यक आहे जे स्वातंत्र्याचे खरे अर्थ जाणतात.

तेच काम उरले आहे.

मी अनेक वर्षे Magisterium AI सारखी साधने तयार करण्यात घालवली, चर्चाचा खजिना, एकदा आर्काइव्ह आणि प्राचीन भाषांमध्ये बंद केलेला ज्ञान, जगातील कोणालाही उपलब्ध आहे. कारण काही प्रश्न जे लोक यंत्रात टाइप करतात ते खरोखर प्रार्थना आहेत. आणि प्रार्थनेला चॅटबॉटच्या सांख्यिकी सर्वोत्तम अंदाजापेक्षा खरे उत्तर मिळावे लागते.

हां, मी त्या कार्यावर विश्वास ठेवतो. आणि ह्याने मला एक गंभीर धडा शिकवला.

माहिती म्हणजे तयार करणे नाही.

एक साधन तुम्हाला ऑगस्टीन देऊ शकते. पण ते तुम्हाला ऑगस्टीन बनवू शकत नाही.

एक संस्कृती जी कधीही न पाहिलेल्या अधिक मोकळ्या वेळेची वारसा घेण्यासाठी सज्ज आहे, तिला मोठ्या फीडची आवश्यकता नाही. तिला गहन विहीरची आवश्यकता आहे.

आणि चर्च जीवनाची विहीर आहे: वीस शतकांतील पुरुष आणि स्त्रिया जे शिकले आणि साक्षी दिली की वेळ कशासाठी आहे.

भीती, एकटेपणा, उपयुक्त आणि प्रिय आणि क्षमा मिळवण्याची इच्छा: ह्यापैकी काहीही नवीन नाही.

संतांनी हे जगले आहे.

चर्चाने यावर प्रार्थना केली आहे.

ख्रिस्त यामध्ये प्रवेश केला आहे.

तिसरा: सामूहिकता.

त्या धड्याला लक्षात ठेवा: माहिती म्हणजे तयार करणे नाही.

AI एका व्यक्तीला चर्चाच्या ज्ञानाच्या दारात आणू शकते. पण ते त्याला पार करू शकत नाही.

ते त्याच्याबरोबर प्रार्थना करू शकत नाही. ते त्याला मुक्त करू शकत नाही. ते त्याला प्रेम करू शकत नाही. आणि ते त्याला बलिदान देऊ शकत नाही.

ख्रिश्चनतेने कधीही विश्वास ठेवला नाही की तुम्ही कोणाला दूरून वाचवू शकता.

वचन मांस बनले.

ईश्वराचा मानवजातीला उत्तर माहिती नव्हते. ते एक व्यक्ती होते.

म्हणजे AI चा उत्तर फक्त चांगली तंत्रज्ञान असू शकत नाही, अगदी चांगली कॅथोलिक तंत्रज्ञानही नाही. हे एक स्थान असावे लागेल. एक लोक. एक परिश्रमी पॅरिश जी आपल्याला वास्तविकतेत परत आणण्यासाठी पुरेशी मजबूत आहे.

एक पॅरिश, मला माहित आहे की त्या शब्दाचा आकार किती लहान असू शकतो. आपण हे एक तास आठवड्यात आणि एक इमारत जिची देखभाल आपण करतो, तिथे कमी केले आहे.

पण ख्रिश्चन इतिहासाच्या बहुतेक काळात, पॅरिश म्हणजे मानवजातीने मानव बनण्याचे स्थान. तिथे बालकांची नावे ठेवली जातात, वधूंचे आशीर्वाद दिले जातात, पापे क्षमा केली जातात, ब्रेड तोडला जातो, प्रार्थना अर्पण केल्या जातात, दान सामायिक केले जाते, आणि मृतांना त्यांच्या विश्रांतीकडे नेले जाते.

त्या क्रियांच्या एकाही कृत्याचा संबंध मशीनशी कधीही असणार नाही.

तेच पुन्हा बनले पाहिजे. एक स्थान जिथे वेळ ईश्वराकडे आदेशित आहे. एक स्थान जिथे जो कोणी निरुपयोगी वाटतो त्याला डोळ्यात पाहून सत्य सांगितले जाते: तुम्हाला आवश्यक आहे, आणि ईश्वराने तुम्हाला इतरांना देण्यासाठी काही खास दिले आहे.

आपण आरामदायक खोल्यांमध्ये एकटे बसण्यासाठी बनवलेले नाही, जेव्हा पर्यंत आपण मरत नाही तोपर्यंत मनोरंजन केले जाते.

आपण टेबलावर एक स्थान, आपल्या हातात एक हात, एक नाव जे ओळखले जाते, आणि काम जे इतरांना आशीर्वाद देते, यासाठी बनवलेले आहोत.

चर्च म्हणजे सामूहिकता असं सांगते.

आणि या वसंत ऋतूमध्ये, चर्चाने बोलले. पोप लिओ XIV ने प्रकाशित केले. Magnifica Humanitas, ह्या कृत्रिम बुद्धिमत्तेच्या युगासाठी त्याची पत्रिका, Rerum Novarum च्या पहिल्या यांत्रिक युगाच्या एकशे पस्तीस वर्षांनंतरच्या दिवशी. त्यात तो बायबलमधील दोन शहरांसह आपल्या निवडीचे नाव घेतो: Babel आणि Jerusalem.

Babel म्हणजे माणूस उभा करणे: स्वर्ग गाठण्यासाठी एक टॉवर, आपल्या नावाला मोठे बनवणे.

ईश्वराने त्याचे बांधकाम करणाऱ्यांना हजारो भाषांमध्ये पसरवले, आणि आपण एकमेकांवरून बोलत राहिलो आहोत.

Jerusalem म्हणजे ईश्वर आपल्या लोकांमध्ये राहण्यासाठी खाली येणे. पेंटेकोस्टच्या दिवशी, Jerusalem मध्ये, प्रत्येक राष्ट्राने एकच Gospel ऐकले, प्रत्येकाने आपल्या भाषेत.

जे Babel ने पसरवले, ते Jerusalem ने एकत्र केले.

आपल्या युगाचा प्रश्न हा नाही की आपण शक्तिशाली गोष्टी बांधणार आहोत का. आपण बांधणार आहोत. प्रश्न आहे की आपण काय बांधणार आहोत आणि का: आपल्या नावासाठी आणखी एक टॉवर, की त्याच्या महिमेसाठी बांधलेले एक कॅथेड्रल.

पोप आपल्याला एकाच वाक्यात आपले कार्य देतो: "आपले कर्तव्य आहे की आपण गहन मानवतेत राहावे."

मानवी प्रतिष्ठा, तो आपल्याला आठवण करून देतो, क्षमतांवर, संपत्तीवर, किंवा स्थानावर अवलंबून नाही. जर आपल्या मूल्याचा आधार उत्पादनावर असेल, तर मशीन आपल्याला लज्जित करते. जर आपल्या मूल्याचा आधार ईश्वरावर असेल, तर कोणतेही मशीन ते कमी करू शकत नाही.

पण प्रतिष्ठा एकटीने एक दिवस भरत नाही. एका व्यक्तीला एक कॉलिंग आवश्यक आहे.

कामाच्या बाहेरच्या जगाची शोकांतिका म्हणजे काम संपल्याने नाही. ती म्हणजे लोक जे कधीही वेळ घालवणे आणि त्याचे अर्पण करणे यामध्ये फरक शिकले नाहीत.

तर ह्या कार्याची सुरुवात आहे.

ईश्वराने कधीही पवित्र म्हणून कॉल केलेले पहिले गोष्ट मंदिर किंवा पर्वत नव्हते. ते एक दिवस होता.

आणि त्यानंतर, चर्चने वेळेसोबत तेच केले: दिवसांना सणांमध्ये, आठवड्यांना ऋतूंमध्ये, तासांना प्रार्थनेमध्ये बदलले.

आता पॅरिशने वेळेचे एक शाळा बनावे, आपल्याला आपल्या तासांमध्ये जे ईश्वराने त्या दिवशी केले ते शिकवावे.

आणि पवित्र म्हणजे गंभीर नाही. एक पवित्र तास म्हणजे प्रेम असलेला एक तास: कोणीतरी ज्ञात, कोणीतरी मदत केले, काहीतरी दिले, कोणीतरी प्रार्थना केली. असे तास रिकामे वाटत नाहीत. ते तास आहेत जे आपल्याला खरोखर हवे आहेत.

तर चर्च उघडा. एक कबूलगिरीची जागा जिवंत ठेवा. आदराने आपल्याला पुन्हा शांतता शिकवू द्या. कुटुंबांना त्यांचा रविवार परत द्या. रात्रीच्या जेवणात फोन बाजूला ठेवा. तरुणांना वृद्धांसोबत बसायला पाठवा. अदृश्य होण्यापूर्वी एकाकी व्यक्तींना लक्षात घ्या.

आपली तंत्रज्ञान देखील एक दार म्हणून बांधा, गंतव्य म्हणून नाही, त्यामुळे एक कॅथोलिक AI चा माप कधीही किती काळ आपण राहता हे नाही, तर आपण आपल्या उत्तर मिळाल्यावर कुठे जाता हे आहे.

आणि प्रत्येक घराला दोन प्रश्न विचारा. ईश्वराने तुम्हाला अर्पण करण्यासाठी काय दिले आहे? तुम्ही कोणता भार उचलत आहात ज्यामध्ये आम्ही तुम्हाला मदत करू शकतो?

अशा प्रकारे एक पॅरिश एक जागा थांबवते जिथे लोक येतात, आणि एक जागा बनते जिथे लोकांची आवश्यकता आहे.

हे एक कार्यक्रम नाही. जेव्हा ते जीवनशैली बनते तेव्हा तेच प्रचाराचे स्वरूप आहे.

AI आणि Robotics युग चर्चला उत्तर देण्यासाठी तयार केलेल्या प्रश्नाला उघडपणे आणत आहे: मानव जीवनाचा उद्देश काय आहे?

आणि तिचे उत्तर बदललेले नाही.

एक मानव जीवन उत्पादन, किंवा उपभोग, किंवा मनोरंजनासाठी नाही.

ते पवित्रतेसाठी, सामंजस्यासाठी, उपहारासाठी आहे.

म्हणजेच, मी येणाऱ्या गोष्टीकडे भीतीने पाहत नाही. चर्च एक जगाच्या शेवटी उभी राहिली आहे. जेव्हा रोम पडला, तेव्हा तिने मठांद्वारे उत्तर दिले. जेव्हा कारखाने उभे राहिले, तेव्हा तिने 'Rerum Novarum' द्वारे उत्तर दिले.

जेव्हा कोणत्याही युगाने मानवाची उपयोगिता विचारली, तेव्हा चर्चचे उत्तर त्या युगाच्या अस्तित्वापेक्षा अधिक काळ टिकले आहे.

जर यांत्रिक काम अधिक घेत असेल, तर आपण त्या कामाला हाताळण्यासाठी मोकळे आहोत जे यांत्रिक कधीही करणार नाहीत.

जर मानवतेला त्याचा वेळ परत मिळणार असेल, तर चर्चने त्याचा वापर नेहमीप्रमाणे पवित्र करण्यासाठी करावा लागेल.

हेच काम राहिले आहे.

मी अजूनही आवश्यक असेन का?

होय.

उत्पादनाच्या युनिट म्हणून नाही. यांत्रिकात एक गिअर म्हणून नाही. मनोरंजनासाठी वाट पाहणाऱ्या ग्राहक म्हणून नाही.

तुम्हाला एक पुत्र, एक पुत्री, एक मित्र, एक शेजारी, एक शिष्य म्हणून आवश्यक आहे.

तुम्हाला आवश्यक आहे कारण प्रेमाला अजूनही हातांची गरज आहे. दया अजूनही एका चेहऱ्याची गरज आहे. सुसमाचाराला अजूनही साक्षीदारांची गरज आहे.

आणि देव अजूनही मानवांना, यांत्रिकांना नाही, संत बनण्यासाठी बोलावतो.

AI आणि रोबोटिक्स युगाचे उत्तर एक साधी प्रार्थना आहे: प्रभू, मी सेवा करीन, मला सेवा करण्यास मदत करा.