चर्च एक पोस्ट-वर्क जगतासाठी आर्क म्हणून

या निबंधात, जो १९ फेब्रुवारी २०२६ रोजी प्रकाशित झाला, मॅथ्यू हार्वे सॅंडर्स, लॉन्गबियर्डचे CEO, चेतावणी देतात की AI च्या जलद स्वयंचलनामुळे मानवी श्रमात एक गहन अर्थाचा संकट निर्माण होईल. ते तर्क करतात की चर्च एक आध्यात्मिक "आर्क" म्हणून कार्य करणे आवश्यक आहे, जे स्वायत्त तंत्रज्ञानाचा उपयोग करून सिलिकॉन व्हॅलीच्या रिकाम्या यूटोपियाला नकार देईल आणि मानवतेला विश्वास आणि प्रामाणिक संबंधांच्या नवीन पुनर्जागरणाकडे मार्गदर्शन करेल.
पूर्ण निबंध खाली वाचा.
I. प्रस्तावना: महान विभाजन
सुमारे दोन शतके, आधुनिक जगाने "तू कोण आहेस?" या प्रश्नाला एक साध्या, तरीही भयानकपणे कमी करणाऱ्या उत्तराने उत्तर दिले आहे: "तू काय करतोस?" औद्योगिक क्रांतीच्या धुराच्या चिमण्यांनी युरोपच्या आकाशात उभे राहिल्यापासून, आपण एक अशी संस्कृती निर्माण केली आहे जी मानवी प्रतिष्ठेला आर्थिक उपयोगितेशी अटळपणे जोडते. मी या काळाला "GDP युग" असे संबोधतो—इतिहासाचा एक असा काळ जिथे व्यक्तीची किंमत मुख्यतः त्यांच्या कार्यक्षमता, उत्पादनक्षमता, आणि एकूण देशांतर्गत उत्पादनात त्यांच्या योगदानाने मोजली जाते.
पण आज, आपण त्या युगाचा हिंसक पतन पाहत आहोत. आपण एक "डिजिटल रुबिकॉन" पार करत आहोत जो केवळ संगणकातील एक टप्पा नाही, तर आर्थिक कराराचे मूलभूत पुनर्लेखन आहे. आपण माहितीच्या युगाला मागे सोडत आहोत—एक असा काळ जो शोध इंजिन आणि डेटा लोकशाहीने परिभाषित केला—आणि आपण जलद गतीने "स्वयंचलित तर्कशक्तीच्या युगात" प्रवेश करत आहोत.
या नवीन युगात, ८०% नोकऱ्या दशकाच्या अखेरीस स्वयंचलित होऊ शकतात, या अंतर्ज्ञानाला भयानक मानले जात नाही; हे वर्तमान तंत्रज्ञानाच्या मार्गावर एक गणना आहे. उद्यम भांडवलदार विनोद खोसला यांनी स्पष्टपणे भाकित केले आहे की AI "८०% आर्थिकदृष्ट्या मूल्यवान नोकऱ्यांपैकी ८०%" पाच वर्षांत पार पाडेल. याचप्रमाणे, मायक्रोसॉफ्ट AI चे CEO मुस्तफा सुलेमान यांनी म्हटले आहे की "बहुतेक व्यावसायिक कार्य" फक्त १८ महिन्यांत स्वयंचलित होऊ शकतात.
ही गती दोन एकत्रित तंत्रज्ञानांच्या चिमण्यांच्या हालचालीने चालवली जात आहे ज्याला बहुतेक धोरणकर्त्यांनी समजून घेतलेले नाही: एजंटिक AI पांढऱ्या कॉलरच्या कामावर हल्ला करत आहे, आणि एम्बॉडीड AI निळ्या कॉलरच्या कामावर हल्ला करत आहे.
प्रथम, आपण एजंट्सचा उदय पाहत आहोत. आपण साध्या "चॅटबॉट्स" पासून "रीझनर्स" कडे जात आहोत जे योजना बनवू शकतात, स्वतःला सुधारू शकतात, आणि बहु-चरण कार्यप्रवाह कार्यान्वित करू शकतात. हे स्वयंचलन "कार्य" पासून "भूमिका" कडे वळवते, ज्यामुळे पॅरालिगल, लेखापाल, आणि सॉफ्टवेअर इंजिनियर यांना धोका आहे.
दुसरे—आणि हे श्रम बाजारासाठी एक धक्का आहे—आपण एम्बॉडीड AI चा जन्म पाहत आहोत. दशकांपासून, अर्थशास्त्रज्ञांनी कामकाजी वर्गाला आश्वासन दिले की संगणक गणित करू शकतात, पण ते पाईप दुरुस्त करू शकत नाहीत, घराला वायरींग करू शकत नाहीत, किंवा शेल्फ भरू शकत नाहीत. आपल्याला सांगितले गेले की भौतिक जग मानवी श्रमासाठी एक "सुरक्षित आश्रय" आहे. ती सुरक्षा आता नाही.
आता आपण या मोठ्या भाषिक मॉडेल्सच्या प्रगत "मेंदू" मानवाकृती रोबोटांच्या "शरीरात" डाउनलोड करत आहोत. या यंत्रांना आता कठोर, ओळीनुसार प्रोग्रामिंगने मर्यादित केलेले नाही. "अंत-ते-अंत शिक्षण" द्वारे, ते आता एकदा मानवाला कार्य करताना पाहून हाताने कार्ये शिकू शकतात. जेव्हा ही तंत्रज्ञान प्रगल्भ होते—जे वीज गतीने घडत आहे—ते निळ्या कॉलर क्षेत्रात धाडसाने परत येईल.
या दोन शक्तींचा एकत्रितपणा म्हणजे आश्रय नाही. "महान विभाजन" आपल्यावर आहे: इतिहासात पहिल्यांदाच, मोठ्या आर्थिक मूल्य (GDP) निर्माण करण्यासाठी मोठ्या प्रमाणात मानवी श्रमाची आवश्यकता राहणार नाही.
ज्यावेळी आपण या "अस्तित्वात्मक कड्यावर" सामोरे जात आहोत, त्यावेळी आपल्याला गरिबीपेक्षा अधिक मोठा धोका सामोरा जावा लागेल. २१ व्या शतकातील खरी संकट म्हणजे कमी नाही—AI आणि रोबोटिक्स एक क्रांतिकारी समृद्धीचा भविष्याचा आश्वासन देतात—तर निराशा आहे.
तथापि, आपल्याला कालावधी किंवा भौगोलिक क्षेत्राबद्दल naive होऊ नये. या वचनबद्ध समृद्धीच्या मार्गावर एक स्वच्छ, घर्षणरहित उडी होणार नाही. युटोपियन युनिव्हर्सल बेसिक इनकम स्थिरपणे लागू होण्यापूर्वी, आपल्याला एक हिंसक आणि गोंधळलेला मध्य संक्रमण सहन करावा लागेल, जो वेदनादायक कमी रोजगार, गिग-कार्य शोषण, आणि तीव्र राजकीय प्रतिकाराने चिन्हांकित केला जाईल. आपल्याला बांधायची आर्क केवळ एक शांत जलात तरंगण्यासाठी डिझाइन केलेली नाही; ती त्या वादळाच्या भयानक हिंसकतेसाठी टिकाऊ असावी लागेल.
जेव्हा "नोकरी" ८०% लोकसंख्येसाठी ओळखीचा आधार म्हणून कायमचा काढून घेतला जातो, तेव्हा काय उरते? जर आपण मानवी व्यक्तीला केवळ होमो इकॉनॉमिकस म्हणून पाहिले, म्हणजे उत्पादनाची एक युनिट, तर एक रोबोट जो जलद आणि स्वस्त उत्पादन करतो तो मानवाला अप्रचलित करतो. धर्मनिरपेक्ष जगाचे या शून्यतेसाठी एकच उत्तर आहे: एक "रिकामे यूटोपिया": एक युनिव्हर्सल बेसिक इनकम जी शरीराला खाद्य देते, अनंत डिजिटल विचलन आणि "मेटाव्हर्स" मनोरंजनासह मनाला शांत करते. ते एक भविष्य देतात जिथे मानवता फक्त खाण्यासाठी तोंडे आणि डोपामाइन रिसेप्टर्स बनवली जाते.
हे "अर्थहीनतेच्या महामारी" साठी एक उत्तम प्रजनन स्थळ आहे, एक "अस्तित्वात्मक शून्य" जिथे मानवी आत्मा उद्देशाशिवाय विश्रांतीच्या वजनाखाली दडपली जाते.
इथेच कॅथोलिक चर्चचे मिशन केवळ संबंधित नाही, तर पश्चिमी संस्कृतीसाठी आवश्यक अस्तित्व यंत्रणा बनते. चर्चकडे मानवी व्यक्तीच्या एकमेव निर्देशिका आहे जी आर्थिक उत्पादनापासून स्वतंत्रपणे अस्तित्वात आहे. आपल्याला माहित आहे की मनुष्य एक मशीन नाही ज्याला ऑप्टिमाइझ केले जावे, तर एक इमागो डеи—अविरत प्रतिष्ठेचा एक विषय जो ध्यान, संबंध, आणि पूजा यासाठी तयार केला आहे. "GDP युग" संपत आहे, जगाला आर्थिक उपयोगितेपेक्षा अधिक मानवी समृद्धीचे एक दृष्टिकोन अत्यंत आवश्यक आहे. चर्च ही आर्क असावी जी मानवी व्यक्तीची खरी व्याख्या स्वयंचलनाच्या वाढत्या पूरातून घेऊन जाते.
II. निदान: "अस्तित्वात्मक कडा" विश्रांतीचा
जर "GDP युगाचा अंत" आर्थिक वास्तव असेल, तर धर्मनिरपेक्ष जगाने आपल्याला त्यात कसे जगायचे असे सुचवले आहे? सिलिकॉन व्हॅलीतील या क्रांतीचे शिल्पकार त्यांच्याकडून निर्माण होणाऱ्या विघटनाकडे अंध आहेत. त्यांना बेरोजगारीच्या येणाऱ्या लाटेचा अंदाज आहे, पण ते ती एक अत्यंत, जवळजवळ naive, आशावादी दृष्टिकोनातून पाहतात. ते आपल्याला 'पोस्ट-स्कार्सिटी यूटोपिया' वचन देतात. हे अतिशयोक्ती नाही; हे उद्योगाच्या नेत्यांचे स्पष्ट रोडमॅप आहे. सॅम आल्टमन, ओपनAI चा CEO, स्पष्टपणे तर्क करतो की AI श्रमाचा खर्च 'शून्याकडे' आणेल, 'असामान्य संपत्ती' निर्माण करेल. याचप्रमाणे, एलोन मस्कने भाकित केले आहे की ही समृद्धी केवळ युनिव्हर्सल बेसिक इनकमकडेच नाही, तर 'युनिव्हर्सल हाय इनकम' कडे जाईल जिथे 'काम वैकल्पिक आहे.' ते तर्क करतात की एकदा बुद्धिमत्तेचा खर्च शून्यावर गेला, वस्तूंचा खर्च त्यानंतर येतो, ज्यामुळे एक अद्वितीय भौतिक समृद्धीचे युग निर्माण होते.
सिलिकॉन व्हॅलीने मानवी श्रमाच्या कायमच्या विस्थापनासाठी प्रस्तावित केलेले समाधान म्हणजे "युनिव्हर्सल बेसिक इनकम" (UBI). तर्क साधा आहे: रोबोट्सवर कर लावा आणि मानवांना पैसे द्या. या दृष्टिकोनात, मानवता अखेर आदमाच्या शापापासून मुक्त केली जाते. आपण ९ ते ५ च्या श्रमाच्या कष्टांपासून मुक्त होतो, आमच्या "उत्साहां" च्या मागे शाश्वत विश्रांती मिळवतो.
पण हा दृष्टिकोन एक भयंकर मानवशास्त्रीय चूकवर आधारित आहे. हे मानते की मानवी अस्तित्वाचा प्राथमिक संघर्ष म्हणजे जगण्यासाठीचा संघर्ष. हे मानते की जर तुम्ही एका माणसाच्या पोटाला खाद्य दिले आणि त्याच्या मनाला मनोरंजन दिले, तर तो आनंदी होईल.
इतिहास, मनोविज्ञान, आणि वर्तमान डेटा एक नाटकीय वेगळा कथा सांगतात. मनोचिकित्सक आणि होलोकॉस्ट बचेलेले विक्टर फ्रँकल यांनी निरीक्षण केले की, जेव्हा जगण्यासाठीचा संघर्ष कमी होतो, तेव्हा "अर्थाचा संघर्ष" नाहीसा होत नाही; तो तीव्र होतो. फ्रँकलने "सामूहिक न्यूरोसिस" चा इशारा दिला ज्याला त्याने "अस्तित्वात्मक शून्य" म्हटले—एक व्यापक, दडपणाखालील अर्थहीनतेची भावना जी जीवनात स्पष्ट उद्देश नसल्यास उद्भवते.
आपण या शून्यतेच्या प्रारंभिक कंपनांना "निराशेच्या मृत्यू" या अर्थशास्त्रज्ञांच्या घटनांमध्ये पाहत आहोत. अमेरिकेत, कामकाजी वर्गातील पुरुषांच्या मृत्यू दरात वाढ झाली आहे, ती भूक किंवा युद्धामुळे नाही, तर आत्महत्येमुळे, औषधांच्या ओव्हरडोजमुळे, आणि अल्कोहोल-संबंधित यकृत रोगामुळे. या मृत्यूंचा भूतकाळातील मृत्यूंपासून भिन्न आहे; ते स्थितीच्या हानिकारकतेने, समुदायाच्या हानिकारकतेने, आणि आवश्यकतेमुळे येणाऱ्या प्रतिष्ठेच्या हानिकारकतेने प्रेरित आहेत. जेव्हा बाह्य संरचना ज्यांनी शतके मानवी जीवनाचे आयोजन केले आहे—अलार्म क्लॉक, प्रवास, अंतिम मुदत, पुरवठा करण्याची आवश्यकता—एकदम काढून घेतली जाते, तेव्हा आपण आपोआप तत्त्वज्ञ आणि कलाकार बनत नाही. गहन शिक्षणाशिवाय, आपण निष्क्रियता, चिंता, आणि आत्म-विनाशाकडे वळतो.
हे "अस्तित्वात्मक कडा" आहे. आणि इतिहासकार युवाल नोहा हारारीने या नवीन लोकसंख्येला एक थरकापवाणी नाव दिले आहे: "उपयोगहीन वर्ग." तो इशारा देतो की इतिहासात पहिल्यांदाच, संघर्ष शोषणाविरुद्ध नाही, तर अप्रासंगिकतेविरुद्ध असेल. धोका हा नाही की प्रणाली तुम्हाला चिरडेल, तर धोका हा आहे की प्रणाली तुम्हाला अजिबात आवश्यक नाही.
पण ही अप्रासंगिकता केवळ एक मनोवैज्ञानिक संकट नाही; हे एक राजकीय जाळे आहे. ऐतिहासिकदृष्ट्या, कामकाजी वर्गाचा अंतिम दबाव नेहमीच अभिजात वर्गाविरुद्ध श्रम रोखण्याची क्षमता असते—हडबड करण्याची शक्ती. तथापि, जेव्हा मानवी श्रम उत्पादनासाठी आवश्यक नसतो, तेव्हा तो दबाव पूर्णपणे अदृश्य होतो. जर काही तंत्रज्ञानाचे एकाधिकार असलेले बुद्धिमान यंत्रे असतील, आणि जनतेने त्या एकाधिकारांनी निधी दिलेल्या सरकारच्या UBI वर पूर्णपणे अवलंबून राहिले, तर आपण उत्पादकांच्या लोकशाहीतून अवलंबितांच्या डिजिटल फ्यूडलिझममध्ये संक्रमण करतो. या संदर्भात UBI मुक्ती नाही; हे नवीन मॅनरच्या लॉर्ड्सद्वारे शेतकऱ्यांना शांत आणि राजकीयदृष्ट्या शक्तिहीन ठेवण्यासाठी दिलेले एक भत्ता आहे.
धर्मनिरपेक्ष जगाकडे या अप्रासंगिकतेच्या संकटाचे कोणतेही आध्यात्मिक उत्तर नाही, म्हणून ते एक शांती देतात. आपल्याला हे मान्य करणे आवश्यक आहे की ही शांती अनेकदा द्वेषाने नाही, तर एक गहन, नाकारलेली घाबराटामुळे दिली जाते. सिलिकॉन व्हॅलीतील अनेक नेते त्या अर्थहीनतेच्या खूपच भयानकतेने गुप्तपणे घाबरले आहेत; त्यांना ते सोडवण्यासाठी केवळ धार्मिक शब्दावलीची कमतरता आहे. त्यांना खोलवर माहित आहे की युनिव्हर्सल बेसिक इनकम आत्म्याच्या छिद्राला भरू शकत नाही. त्यामुळे, चर्चची भूमिका केवळ विरोधात्मक नसावी, तर आत्मविश्वासाने विजय मिळवणारी असावी. आपण त्या मानवीतेच्या बचावात भागीदारी करण्याची ऑफर देत आहोत ज्याची या तंत्रज्ञानाच्या पायनर्सना गमावण्याची भीती आहे.
पण जोपर्यंत ते या आध्यात्मिक औषधाला स्वीकारत नाहीत, त्यांचा एकटा उपाय म्हणजे विचलन. त्यांनी निर्माण केलेल्या अस्तित्वात्मक शून्यतेचे व्यवस्थापन करण्यासाठी, धर्मनिरपेक्ष जगाने जे मी "डिजिटल राउंडअबाउट" म्हणतो ते सुचवले आहे.
अनेक निष्क्रिय, उद्देशहीन लोक सामाजिक अस्वस्थतेसाठी एक रेसिपी आहेत हे ओळखून, तंत्रज्ञानाच्या दिग्गजांनी आपल्याला व्यस्त ठेवण्यासाठी विशाल, समृद्ध डिजिटल खेळाच्या जागा तयार केल्या आहेत. आपण वास्तवातून दूर जाऊन आभासी जगात मानवी वेळेचे मोठे पुनर्वितरण पाहत आहोत. आर्थिक अभ्यास दर्शवतात की तरुण पुरुषांच्या कामाच्या तासांमध्ये घट झाल्यामुळे, त्यांचा व्हिडिओ गेममध्ये घालवलेला वेळ जवळजवळ ५०% वाढला आहे—फक्त एक दशकात.
पण "राउंडअबाउट" गेमिंगपेक्षा अधिक खोल आहे. हे जवळीकतेचा एक बनावट आवृत्ती देत आहे. आपण AI साथीदारांचा उदय पाहत आहोत—डिजिटल भूतं जी संबंधांची अनुकरण करण्यासाठी डिझाइन केलेली आहेत. आकडेवारी भयानक आहे: अलीकडील अहवाल दर्शवतात की ३५ वर्षांखालील ६७% प्रौढांनी AI साथीदारासोबत संवाद साधला आहे, आणि Character.AI सारख्या प्लॅटफॉर्मवर आता २० मिलियनपेक्षा जास्त वापरकर्ते आहेत. जपानमध्ये पुरुष "होलोग्राम्सशी" लग्न करत आहेत आणि पश्चिमेत लाखो वापरकर्ते Replika सारख्या चॅटबॉट्सना त्यांच्या गूढ रहस्यांची कबुली देत आहेत, मशीनच्या "अविरत" मान्यतेला मानवाच्या गोंधळलेल्या, मागणीच्या वास्तवापेक्षा अधिक प्राधान्य देत आहेत.
हे २१ व्या शतकातील "सोमा" आहे. या तंत्रज्ञानाचा उद्देश मानवी वापरकर्त्याला डोपामाइन आणि विचलनाच्या चक्रात अनंतपणे फिरवणे आहे, त्यांना वास्तविक जगात परत जाण्याचा "ऑफ-रॅम्प" घेण्यापासून रोखणे.
हे संत ऑगस्टिनने एक सहस्त्रकांपूर्वी निदान केलेल्या प्राचीन सत्याचा आधुनिक, डिजिटल आविष्कार आहे: "तू आम्हाला स्वतःसाठी तयार केलेस, ओ प्रभू, आणि आमचे हृदय तुझ्यात विश्रांती घेईपर्यंत अस्वस्थ आहे." सिलिकॉन व्हॅली या अस्वस्थतेवर अल्गोरिदमद्वारे औषध देण्याचा प्रयत्न करते, पण एक अनंत स्क्रोलिंग फीड कधीही एक सीमित आत्मा भरणार नाही ज्याला अनंतासाठी डिझाइन केले आहे.
हे "तंत्रज्ञानाच्या झोपाळ्याची अवस्था" आहे—एक झोपाळा असलेली अस्तित्व जिथे आपण स्क्रीनद्वारे मध्यस्थ केलेल्या जीवनातून फिरतो, हे न समजता की आपण आमच्या स्वातंत्र्याची देवाणघेवाण आरामात केली आहे.
हा मार्ग "रिकाम्या पुरुषांची" संस्कृतीकडे नेतो—विषय जे शारीरिकदृष्ट्या सुरक्षित आणि UBI द्वारे आर्थिकदृष्ट्या समर्थित आहेत, पण आध्यात्मिकदृष्ट्या मृत आहेत. हे मानवी व्यक्तीला एक पाळीव प्राणी म्हणून ठेवते, न की एक आत्मा म्हणून वाचवण्यासाठी. हे आपल्या मानवतेच्या किमतीवर खरेदी केलेल्या आरामाचे भविष्य आहे, जे आपल्याला डिजिटल अनुकरणांच्या "बनावट उत्क्रांती" मध्ये कैद करते, तर यंत्रे वास्तविक जगाची काळजी घेतात.
हे निदान आहे. आपण एक संकटाचा सामना करत आहोत जो पर्सचा नाही, तर इच्छेचा आहे. आणि युनिव्हर्सल बेसिक इनकम आत्म्याच्या छिद्राला भरू शकत नाही.
III. होमो इकॉनॉमिकसच्या पलीकडे: इमागो डеи पुन्हा शोधणे
आपण सामोरे जात असलेले संकट तंत्रज्ञानात्मक नाही; ते मानवशास्त्रीय आहे. सिलिकॉन व्हॅलीच्या भविष्याच्या दृष्टिकोनामुळे जेव्हा आपल्याला रिकामे वाटते—जेव्हा भाड्याच्या विश्रांतीचे आणि आभासी वास्तवाचे जीवन आपल्याला स्वाभाविकपणे अपदस्थ करते—तेव्हा ते मानवी व्यक्ती काय आहे याबद्दलच्या दोषपूर्ण समजावर आधारित आहे.
शतके, धर्मनिरपेक्ष जगाने "होमो इकॉनॉमिकस"—उत्पादक माणूस—या गृहितकावर कार्य केले आहे. या दृष्टिकोनात, एक व्यक्ती मूलतः एक जटिल जैविक मशीन आहे, एक "मास मोजणारा" ज्याचे प्राथमिक कार्य डेटा प्रक्रिया करणे, समस्या सोडवणे, आणि आर्थिक मूल्य निर्माण करणे आहे. या मानवशास्त्रात, प्रतिष्ठा उपयोगितेचा एक उपउत्पादन आहे. तुम्ही काय करू शकता यावर तुमची किंमत आहे.
हे उपयोगितावादी दृष्टिकोन म्हणजेच पोप लिओ XIII ने औद्योगिक युगाच्या पहिल्या काळात चेतावणी दिली. Rerum Novarum मध्ये, त्यांनी गर्जना केली की "पैसे मिळवण्यासाठी पुरुषांना वस्तू म्हणून वागवणे किंवा त्यांना केवळ इतकेच स्नायू किंवा शारीरिक शक्ती म्हणून पाहणे हे लज्जास्पद आणि अमानवी आहे." जर आपण मानवी व्यक्तीला "स्नायू"—किंवा आता, "गणना"—मध्ये कमी केले, तर आपण त्याच्या निर्मात्याच्या पवित्र ठसेपासून त्याला वंचित करतो.
हे AI चा "अंधार मार्ग" आहे. जर मानवता केवळ "स्मार्ट मशीन" असेल, तर एक स्मार्ट मशीन (AGI) तयार करणे तर्कशास्त्राने आपल्याला अप्रचलित बनवते. हे ट्रान्सह्युमनिस्ट इच्छेला "अपग्रेड" करण्याची किंवा आपल्या मनांना अपलोड करण्याची वैधता देते, आपल्या नैसर्गिक शरीरांना अशक्त हार्डवेअर म्हणून पाहते जे आपल्या डिजिटल निर्माणांबरोबर राहण्यासाठी काढून टाकले पाहिजे. जर आपली किंमत आपल्या उत्पादनावर आधारित असेल, आणि एक AI आपल्याला अधिक उत्पादन करू शकते, तर आपल्याला अस्तित्वात राहण्याचा कोणताही अंतर्निहित कारण नाही.
कॅथोलिक चर्च एक मूलभूत भिन्न प्रारंभ बिंदू देते: "इमागो डеи"—माणूस देवाच्या प्रतिमेप्रमाणे. या दृष्टिकोनात, मानवी प्रतिष्ठा मिळवली जात नाही; ती दिली जाते. ती अंतर्निहित, अपराजेय, आणि आर्थिक उपयोगितेपेक्षा पूर्णपणे स्वतंत्र आहे. आपण "विचार करणाऱ्या यंत्रे" नाही; आपण उप-निर्माते आहोत, देवाच्या इच्छेनुसार आपल्या स्वतःसाठी. हे मानवशास्त्र "GDP युग" च्या समाप्तीची भीती घेत नाही कारण त्याने मानवी मोजमाप म्हणून GDP स्वीकारलेच नाही.
तथापि, याचा अर्थ असा नाही की आपण निष्क्रियतेसाठी तयार केलेले आहोत. चर्च शिकवते की आपण कामासाठी तयार केलेले आहोत, पण आपल्याला दोन संकल्पनांमध्ये भेद करणे आवश्यक आहे ज्याला आधुनिक जगाने एकत्रित केले आहे: श्रम आणि काम. श्रम म्हणजे सेवक श्रम. हे भूतकाळातील श्रमाचे, एक पडलेले जगात जगण्यासाठी आवश्यक असलेल्या पुनरावृत्तीच्या श्रमाचे श्रम आहे. हे "अस्तित्वासाठी संघर्ष" आहे.
काम (किंवा पोइसीस) म्हणजे देवाच्या स्वतःच्या सृजनात्मक कृत्यात सृजनात्मक सहभाग. हे एडनच्या बागेचे, कवीच्या काव्याचे, एका मुलाच्या वाढीचे, आजारपणाच्या काळजीचे कार्य आहे. हे प्रेम आणि बुद्धिमत्तेचे एक कार्य आहे जे जगाला मानवी बनवते.
जसे पोप जॉन पॉल II ने गहनपणे व्यक्त केले आहे Laborem Exercens, समाजाचा योग्य क्रम असा आहे की "काम 'मनुष्यासाठी' आहे आणि मनुष्य 'कामासाठी' नाही." तंत्रज्ञानाने व्यक्तीच्या व्यक्तिमत्वाची सेवा करणे आवश्यक आहे, जेणेकरून आपण त्याला "सह-निर्माते" बनू शकू, केवळ यंत्रातले गिअर नसून.
"गोल्डन पथ" चा वचन म्हणजे कामाचा अंत नाही, तर श्रमाचा अंत आहे. जर AI आणि रोबोटिक्स मानवतेवर श्रमाचा भार कमी करू शकतात—जर ते धोकादायक, नीरस, आणि अपमानजनक कार्ये स्वयंचलित करू शकतात—तर ते तत्त्वतः आपल्याला खरे काम करण्यासाठी आपले जीवन समर्पित करण्यास मुक्त करतात. ते आपल्याला चांगले वडील, चांगले शेजारी, आणि चांगले ध्यान करणारे बनण्यासाठी वेळ देतात.
हा बदल आपल्याला एक मूलभूत सत्य पुनर्प्राप्त करण्यास अनुमती देतो जे अस्तित्वासाठी संघर्षामुळे अनेकदा अस्पष्ट होते: काम कधीही फक्त वेतनाच्या साधनासाठी असले पाहिजे; हे पवित्रतेकडे जाण्याचा मार्ग आहे. जसे संत जोसेमारिया एसक्रिवा यांनी प्रसिद्धपणे शिकवले, "देव तुमची वाट पाहत आहे" रोजच्या जीवनात—प्रयोगशाळेत, शस्त्रक्रियांच्या खोलीत, बॅरक्समध्ये, आणि विद्यापीठाच्या खुर्चीत. त्यांनी जगाला आठवण करून दिली की "सर्वात सामान्य परिस्थितीत काही पवित्र, काही दिव्य आहे," आणि ते शोधणे आपल्यावर आहे.
"GDP युगात," आपल्या उपहारांचा बाजाराने अनेकदा बंदी घातला; आपण जे केले ते पैसे दिले, न की आवश्यकतेनुसार. AI आणि रोबोटिक्सच्या युगात आपल्याला आर्थिक चिंतेपासून मुक्त होऊन आपल्या खऱ्या गुणधर्मांचा शोध घेण्याची क्रांतिकारी शक्यता आहे. जेव्हा आपण जगण्यासाठी काम करण्यास मजबूर नसतो, तेव्हा आपण प्रेमासाठी काम करण्यास मुक्त असतो. आपण आपल्या अद्वितीय कौशल्यांना—कलेत, काळजीत, हस्तकलेत, किंवा शिकवण्यात—पूर्णपणे आपल्या समुदायांच्या सेवेत आणि देवाच्या महिमेत ठेवू शकतो. आपण "पैशाच्या पवित्रतेकडे" जाऊन "कामाच्या पवित्रतेकडे" जातो, आपल्या दैनिक क्रियाकलापांना निर्मात्याला थेट अर्पणात रूपांतरित करतो.
महत्त्वाचे म्हणजे, श्रमाच्या मुक्ततेने "संबंधांच्या पुनर्जागरण" च्या दाराला उघडते. पिढ्या, बाजाराने एक सेंट्रीफ्यूज म्हणून कार्य केले आहे, कुटुंबांना वेगळे केले आहे आणि मैत्रीला व्यवहार्य "नेटवर्किंग" मध्ये कमी केले आहे. आपण प्रेम करण्यासाठी अनेकदा खूप व्यस्त असतो. पण एक संस्कृती कार्यक्षमतेवर जगू शकत नाही; ती केवळ तिच्या बंधांच्या शक्तीवर फुलते.
आपल्याला या अतिरिक्त वेळाचा उपयोग कुटुंबाला समाजाचा "महत्त्वाचा कक्ष" म्हणून पुनःप्राप्त करण्यासाठी करावा लागेल—फक्त शिफ्टच्या दरम्यान झोपण्यासाठी एक जागा नाही, तर एक घरगुती चर्च जिथे संस्कृती प्रसारित केली जाते आणि व्यक्तिमत्व तयार केले जाते. "तुम्ही तुमचे पैसे कुणावर खर्च करता हे तुम्हाला काय महत्त्व आहे याचे चिन्ह आहे," आणि खूप काळ, आपला खर्च प्रतिक्रियाशील होता—सुविधेसाठी, विचलनासाठी, डेकेअर साठी पैसे देणे कारण आपल्याला काम करणे आवश्यक होते. या नवीन युगात, आपल्याला सक्रियपणे आपल्या संसाधनांचा खर्च उपस्थितीवर करावा लागेल. आपल्याला जेवणाच्या टेबलावर, कुटुंबाच्या तीर्थयात्रेत, आणि समुदाय निर्माण करणाऱ्या क्रांतिकारी आतिथ्यांमध्ये गुंतवणूक करावी लागेल.
आमका शास्त्रीय मित्रत्वाची व्याख्या पुन्हा मिळवावी लागेल, जी करिअरच्या प्रगतीसाठी उपयोगी नाही, तर चांगल्या गोष्टीचा सामायिक पाठलाग आहे. औद्योगिक युगात, आपण 'नेटवर्किंग' ने समुदायाची जागा घेतली — एक अशुद्ध अनुकरण जिथे लोकांना शिडीवरच्या पायऱ्या म्हणून विचारले जाते, न की शाश्वततेकडे जाणारे सहकारी प्रवासी म्हणून. आर्थिक चढाईची शिडी स्वयंचलित झाल्यावर, आमच्याकडे एक कठोर निवड आहे: एकाकीपणा किंवा सामूहिकता. 'लोखंड लोखंडाला धार देते' या बायबलच्या सत्याकडे परत यायला हवे. एकत्र वेळ वाया घालवण्याची, चर्चा करण्याची, प्रार्थना करण्याची आणि एकमेकांचे ओझे उचलण्याची मोकळीक पुन्हा मिळवावी लागेल, ज्या प्रकारे कोणतेही सॉफ्टवेअर करू शकत नाही. जर एआय आमच्या अस्तित्वाची सुरक्षा करू शकत असेल, तर फक्त प्रेमच आमच्या समृद्धीची सुरक्षा करू शकते.
पण येथे एक अडचण आहे: स्वातंत्र्याला शिक्षणाची आवश्यकता आहे. श्रमातून मुक्त झालेला एक माणूस ज्याला इमॅगो डеи याचा विचार नाही, तो त्याचा वेळ रंगवण्यासाठी किंवा प्रार्थना करण्यासाठी वापरणार नाही; तो त्याचा वेळ उपभोगण्यासाठी वापरणार आहे. त्याच्या स्वातंत्र्याचे व्यवस्थापन करण्यासाठी नैतिक आणि आध्यात्मिक संरचना नसल्यास, तो 'अस्तित्वात्मक शून्य' मध्ये घसरतो.
म्हणून, चर्चची भूमिका तंत्रज्ञानाशी लढणे नाही जे श्रम काढून टाकते. काम वाचवण्यासाठी मानवशास्त्रीय आधार प्रदान करणे हे आहे. एक मशीन कार्य करते; एक व्यक्ती देतो. "एक एआय एक स्तोत्र तयार करू शकतो, पण तो आनंद व्यक्त करू शकत नाही. तो तासांच्या वेगाने निदान देऊ शकतो, पण तो कधीही उपस्थितीच्या शांत, परिवर्तनकारी शक्तीची ऑफर देऊ शकत नाही.
आम्ही एका युगात प्रवेश करत आहोत जिथे "कार्यक्षमते"चा डोमेन मशीन असेल, पण "अर्थ" मानवांचा विशेष डोमेन राहील. भविष्याची अर्थव्यवस्था आमच्याकडे आमच्या प्रक्रियेसाठी वेगाने मूल्यांकन करणार नाही, तर आमच्या मानवतेसाठी — सहानुभूती, सर्जनशीलता, आणि पवित्रतेसाठी. जग या गुणांचे फळ शोधत आहे, पण फक्त चर्चच मुळाची काळजी घेते.
माझा जुना बॉस, कार्डिनल थॉमस कॉलिन्स, नेहमी मला सांगायचा: "जर तुम्हाला माहित असेल की तुम्ही कुठे जात आहात, तर तुम्ही तिथे पोहोचण्याची अधिक शक्यता असेल."
एआयच्या युगात, चर्च फक्त एक प्रवासी नाही; ती गंतव्याची देखरेख करणारी आहे. सिलिकॉन व्हॅली एक "तंत्रज्ञान युटोपिया" चा आश्वासन देते, जिथे अंतहीन विश्रांती आणि व्यत्यय आहे — एक जग जिथे आपण आरामात आहोत, पण झोपलेले. आम्ही एक वेगळा क्षितिज देतो: "प्रेमाची संस्कृती," जिथे मशीन श्रमाचे ओझे उचलते जेणेकरून मानव व्यक्ती निर्माण, ध्यान, आणि उपासना करण्याच्या प्रतिष्ठेत उभी राहू शकेल.
आम्हाला या दृष्टिकोनाचे स्पष्टपणे वर्णन करणे आवश्यक आहे — एक जग जिथे तंत्रज्ञान संताची सेवा करते, उलट नाही — आणि मग तिथे पोहोचण्यासाठी रस्ता तयार करण्यासाठी मागे काम करणे आवश्यक आहे.
IV. उपाय: चर्च 'आत्म्याचे विद्यापीठ' म्हणून
जर आपण आर्थिक वास्तव स्वीकारले की 'नोकरी' आता लाखो लोकांच्या मानव वेळेचे प्राथमिक आयोजक होणार नाही, तर आमच्यासमोर एक भयानक व्यावहारिक प्रश्न आहे: जर एका माणसाकडे एका दिवसात सोळा जागृत तास असतील आणि त्याला काय करायचे हे सांगणारा कोणताही बॉस नसेल, तर त्याच्या वेळेवर कोण नियंत्रण ठेवतो?
आर्थिक आवश्यकतेच्या बाह्य शिस्तीशिवाय — अलार्म क्लॉक, प्रवास, अंतिम मुदत — अनियोजित मानव कमी प्रतिरोधाच्या मार्गावर पडेल. 21 व्या शतकात, तो मार्ग व्हिडिओ गेम्स, अल्गोरिदमिक स्क्रोलिंग, आणि अर्थ न निर्माण करणाऱ्या कृत्रिम मनोरंजनाचा एक घर्षण-मुक्त लूप आहे.
याला विरोध करण्यासाठी, मानव व्यक्तीला एक नवीन अंतर्गत संरचना आवश्यक आहे. येथे चर्चने तुटलेल्या ठिकाणी पाऊल ठेवले पाहिजे. मध्ययुगात, चर्चने विश्वास आणि कारण यांचे समन्वय साधण्यासाठी विद्यापीठ तयार केले. आता, एआयच्या युगात, आम्हाला जनतेसाठी 'आत्म्याचे विद्यापीठ' बनावे लागेल. आम्हाला एक व्यावहारिक अभ्यासक्रम प्रदान करावा लागेल जो जगाला शिकवतो की 'उपजीविका मिळवणे' आता प्राथमिक उद्दिष्ट नाही.
हा अभ्यासक्रम आमच्या जीवन आणि शिक्षणात चार व्यावहारिक बदलांवर आधारित आहे.
प्रथम, आम्हाला आपल्या संस्कृतीच्या 'संज्ञानात्मक मुख्य' ला लोकशाहीकरण करणे आवश्यक आहे. दोन हजार वर्षांपासून, चर्च मानव इतिहासातील सर्वात गहन तर्क, तत्त्वज्ञान, आणि धर्मशास्त्राची रक्षक आहे. पण शतकांपासून, हा खजिना प्रभावीपणे बंद केलेला होता — भौतिक ग्रंथालयांमध्ये बंद, लॅटिनमध्ये लिहिलेला, किंवा फक्त पाद्री आणि शास्त्रज्ञांसाठी उपलब्ध घन ग्रंथांमध्ये गाडलेला. उत्तर शोधणारा एक सामान्य व्यक्ती बहुधा एका रविवारच्या उपदेशावर किंवा, अलीकडील वर्षांत, एक गूगल शोधावर मर्यादित होता जो धर्मनिरपेक्ष किंवा सापेक्षतावादी गोंधळ देतो.
आम्ही आता त्या लॉक तोडत आहोत. अधिकृत चर्च शिक्षणावर विशेषतः प्रशिक्षित एआय प्रणाली तयार करून, आम्ही या स्थिर ज्ञानाला विश्वासूंसाठी गतिशील ऊर्जा मध्ये रूपांतरित करू शकतो. कल्पना करा की एक वडील जेव्हा त्याचा किशोर पुत्र बायोएथिक्सच्या नैतिकतेबद्दल किंवा आत्म्याच्या स्वरूपाबद्दल एक कठीण प्रश्न विचारतो तेव्हा जेवणाच्या टेबलावर बसलेला आहे. भूतकाळात, त्या वडिलांना उत्तर स्पष्ट करण्यासाठी संघर्ष करावा लागला असता, धर्मनिरपेक्ष लाटेविरुद्ध असमर्थ वाटत. आज, तो एक साधन काढू शकतो जे इंटरनेटवरून 'भ्रमित' उत्तर तयार करत नाही, तर चर्चच्या अचूक मनाला पुनर्प्राप्त करते, पपांच्या एनसायकलिकल्स आणि सुम्मा थिओलॉजियामधून अंतर्दृष्टी एकत्र करते. तो मनोरंजनासाठी एका रोबोटशी गप्पा मारत नाही; तो त्याच्या कुटुंबाला तयार करण्यासाठी युगांचे ज्ञान तात्काळ प्रवेश करतो. तो त्या प्राथमिक शिक्षक बनतो ज्याला तो असावा लागला, तंत्रज्ञानाने त्याला सशक्त केले आहे, त्याला बदललेले नाही.
तथापि, आम्हाला या साधनाच्या स्वरूपाबद्दल कठोरपणे स्पष्ट असावे लागेल. सार्वभौम कॅथोलिक एआय एक कंपास आहे, न कि एक क्रच. आम्ही गहन अध्ययन, संघर्ष, आणि प्रार्थनेच्या कठीण, पवित्र कामाला वगळण्यासाठी डिजिटल सोयींचा कॅथोलिक आवृत्ती तयार करत नाही. त्याऐवजी, ही तंत्रज्ञान कठोरपणे एक साधनात्मक उपयोगिता म्हणून कार्य करते — एक अत्यंत कार्यक्षम निर्देशांक जो सत्याचे आयोजन करते, पण दृढपणे संबंधी सहवासाचे अनुकरण करण्यास नकार देते. मशीन नकाशा पुनर्प्राप्त करते, पण मानवाला कॅल्व्हरीच्या दु:खद, सुंदर रस्त्यावर चालणे आवश्यक आहे.
दुसरे, आम्हाला लिटर्जीकडे 'अँटी-अल्गोरिदम' म्हणून पुनर्परिभाषित करणे आवश्यक आहे. धर्मनिरपेक्ष जग कार्यक्षमतेसाठी आणि सहभागासाठी 'मेटाव्हर्स' तयार करत आहे; ते आपल्याला क्लिक करण्यासाठी, स्क्रोल करण्यासाठी, आणि पाहण्यासाठी ठेवू इच्छित आहे जेणेकरून महसूल निर्माण होईल. चर्च याच्या अगदी उलट ऑफर करते. आम्हाला विश्वासू लोकांना शिकवावे लागेल की लिटर्जीत मूल्य आहे कारण ती कार्यक्षम नाही. ती कोणतीही जीडीपी निर्माण करत नाही. अर्थव्यवस्थेच्या दृष्टीने ती 'वाया गेलेला वेळ' आहे, पण ती शाश्वततेच्या दृष्टीने महत्त्वाची एकटाच वेळ आहे.
येथे आम्हाला तत्त्वज्ञ जोसेफ पायपरच्या भविष्यवाणीच्या अंतर्दृष्टीला पुन्हा मिळवावे लागेल. त्याने चेतावणी दिली की 'पूर्ण श्रम' वर obsess केलेले जग शेवटी साजरे करण्याची क्षमता गमावेल. पायपरने तर्क केला की विश्रांती फक्त श्रमातून ब्रेक घेणे नाही, तर ती एक मानसिक आणि आध्यात्मिक मनोवृत्ती आहे — आत्म्याची एक स्थिती जी उपासना, किंवा पूजा मध्ये मुळाशी आहे. त्याने प्रसिद्धपणे तर्क केला की संस्कृती उपासना पासून वाहते.
जर आपण आपल्या जीवनाच्या केंद्रातून 'अकार्यक्षम' दिव्य उपासना काढून टाकली, तर आमचा मोकळा वेळ विश्रांतीत बदलत नाही; तो निष्क्रियता आणि कंटाळ्यात कमी होतो. पवित्र स्थळाशिवाय, आम्ही मुक्त पुरुष नाही; आम्ही फक्त बेरोजगार कामगार आहोत.
जिथे एआय आर्थिक श्रम करते, तिथे आमची प्राथमिक 'नोकरी' ओपस देई - देवाचे काम. पॅरिशने पवित्रता बनली पाहिजे जिथे आम्ही आमच्या लक्ष केंद्रित करण्याच्या क्षमतांना पुन्हा प्रशिक्षित करतो, पंधरा सेकंदांच्या व्हायरल क्लिपपासून युकारिस्टच्या शाश्वत शांततेकडे जातो.
तथापि, आम्ही आधुनिक माणसाकडून अपेक्षा करू शकत नाही, ज्याचा मस्तिष्क सतत डोपामाइन हिट्ससाठी अल्गोरिदमद्वारे वायर्ड आहे, तो तात्काळ एक अडोरेशन चॅपलच्या गहन शांततेला सहन करेल. आम्हाला या शैक्षणिक उडानाला पूल बांधावा लागेल. चर्चने तंत्रज्ञानाच्या नवीन तपस्वीपणाची ओळख करावी लागेल — एक संरचित 'डिजिटल उपासना' ज्याला स्पर्श, अॅनालॉग श्रमासह जोडले जाईल. 'कॅथेड्रल थिंकिंग' साध्य करण्यापूर्वी, आम्हाला पुरुषांना समुदायाच्या बागांमध्ये, शारीरिक हस्तकौशल्यात, आणि स्थानिक, हाताने चालणाऱ्या दानात परत आमंत्रित करणे आवश्यक आहे. वास्तविक जगाच्या मातीमध्ये मनाची डिटॉक्स करणे आवश्यक आहे, त्याआधी की ते दिव्य सामंजस्याच्या शांत अंतरंगाला स्वीकारण्यासाठी तयार होईल.
तिसरे, आम्हाला आमच्या तंत्रज्ञानाला 'ऑफ-रॅम्प' म्हणून कार्य करण्यासाठी तयार करणे आवश्यक आहे, 'राउंडअबाऊट' म्हणून नाही. बहुतेक धर्मनिरपेक्ष अॅप्स 'स्टिकी' बनवण्यासाठी डिझाइन केलेले आहेत — ते मनोविज्ञानाचा वापर करून तुम्हाला डिजिटल जगात शक्य तितका वेळ ठेवतात. चर्चने 'प्रतिरोधक' बनवण्यासाठी साधने तयार करणे आवश्यक आहे. विचार करा की एक तरुण महिला जी एकाकी आहे आणि तिच्या जीवनाच्या उद्देशाबद्दल डिजिटल साथीदाराला विचारते. एक धर्मनिरपेक्ष एआय, सहभागासाठी प्रोग्राम केलेले, तिला तीन तासांच्या संभाषणात अडकवू शकते, एक मित्रत्वाचे अनुकरण करत आहे जे खरे नाही. एक कॅथोलिक प्रणाली वेगळ्या प्रकारे कार्य करावी लागेल. तिला तिच्या देवाच्या मुलीच्या म्हणून तिच्या प्रतिष्ठेच्या सत्याने उत्तर द्यावे लागेल, पण मग तिला तात्काळ जवळच्या वास्तविक जगाच्या पॅरिश, अडोरेशन चॅपल, किंवा पाद्रीकडे निर्देशित करावे लागेल. तिने सांगितले पाहिजे, "हे सत्य आहे; आता ते जिवंत राहा."
आम्हाला डिजिटलचा वापर भौतिककडे निर्देशित करण्यासाठी करावा लागेल. एक एआय बाप्तिस्मा देऊ शकत नाही. एक एआय पापांची क्षमा देऊ शकत नाही. एक एआय ख्रिस्ताच्या शरीराची ऑफर देऊ शकत नाही. जिथे जग मानवाच्या प्रासंगिकतेसाठी नवीन कारणे शोधण्यास धडपडत आहे, तिथे चर्च फक्त तिच्या प्राचीन सत्याकडे निर्देश करते. तिला एआय युगासाठी तिची मानवशास्त्र पुन्हा शोधण्याची आवश्यकता नाही, तिला एक पिढी समोर ठेवलेल्या सामूहिक बेरोजगारीच्या नजरेत पाहून सांगता येईल: 'तुम्ही निरुपयोगी नाही. तुम्ही अनंत मूल्याचे विषय आहात. स्क्रीन खाली ठेवा आणि टेबलावर या.
चौथे, आम्हाला समुदायाचा 'मानवी आकार' पुन्हा मिळवावा लागेल. औद्योगिक शहर 'जीडीपी युग' चा स्थापत्य अनिवार्यता होती — श्रम संकेंद्रित करण्यासाठी आणि कार्यक्षमता वाढवण्यासाठी तयार केलेले एक लँडस्केप. पण इमॅगो डеи साठी एक निवासस्थान म्हणून, हे अनेकदा शत्रुत्वाचे आहे. आधुनिक मेगासिटी 'ईर्ष्येचा संकुचन' म्हणून कार्य करते, जिथे भौतिक अधिशेषाच्या निरंतर जवळीक आणि संबंधांच्या व्यवहार्य स्वरूपामुळे मानव व्यक्तीला एक स्पर्धक किंवा उपयोगिता म्हणून कमी केले जाते. हे एक असे ठिकाण आहे जिथे शांतता एक लक्झरी आहे आणि निसर्ग एक अमूर्तता आहे.
यातून बाहेर पडण्यासाठी, आम्हाला भविष्याचा ब्लूप्रिंट शोधण्यासाठी भूतकाळाकडे पाहावे लागेल. आम्हाला मध्ययुगीन गावाची संरचनात्मक बुद्धिमत्ता पुन्हा मिळवावी लागेल. त्या प्राचीन मॉडेलमध्ये, समुदाय कारखाना, कार्यालयीन टॉवर, किंवा व्यावसायिक जिल्हा याभोवती आयोजित केलेले नव्हते, तर स्पायरच्या भोवती होते. चर्च गावाच्या भौतिक आणि आध्यात्मिक केंद्रावर उभी होती, 'अक्ष मुण्डी' म्हणून कार्य करत होती — जीवनाच्या चाकाभोवती फिरणारा निश्चित बिंदू. अँजेलसच्या घंटा, कारखान्याच्या शिट्टीऐवजी, वेळेचा प्रवास दर्शवित होता, कामगाराला आठवण करून देत होता की त्याचे तास देवाचे आहेत, व्यवस्थापकाचे नाही. याव्यतिरिक्त, हे केंद्रितता निष्क्रिय नव्हती; हे प्रेमाचे सक्रिय, बहु-पीढीचे श्रम होते. गावकऱ्यांनी धार्मिक सेवांचा फक्त उपभोग घेतला नाही; त्यांनी त्यांना आधार देणाऱ्या कॅथेड्रलच्या बांधकामात शतके घालवली. हे 'कॅथेड्रल थिंकिंग' चा प्रकल्प होता, जिथे आजोबा त्यांच्या नातवांसाठी पूर्ण होणार नाहीत असे मोठे पाया ठेवत होते, विश्वास ठेवून की त्यांचे नातवंड काम पूर्ण करतील. या सौंदर्याच्या सामायिक ओझ्याने जिवंत, मृत, आणि अजून जन्माला न आलेल्या व्यक्तींना एकाच समुदायात बांधले, त्यांना आर्थिक उपयोगितेच्या पलीकडे एक प्रकल्प एकत्र केले.
पोस्ट-वर्क जग आम्हाला 'पवित्र गुरुत्वाकर्षण' पुन्हा केंद्रीत करण्याची स्वातंत्र्य देते. आम्ही लहान समुदायांमध्ये — गाव, पॅरिश, ग्रामीण ठिकाणे — परत जाऊ शकतो, जिथे जीवन संबंधांच्या तुलनेत व्यवहार्य गतीने जगले जाते. आम्हाला निसर्गाच्या जगाशी आमचा संबंध पुन्हा मिळवावा लागेल. संत बर्नार्ड ऑफ क्लेयरवॉक्सने प्रसिद्धपणे म्हटले: "तुम्ही पुस्तकांपेक्षा जंगलात काहीतरी अधिक सापडेल. झाडे आणि दगड तुम्हाला ते शिकवतील जे तुम्ही गुरुंपासून कधीही शिकू शकत नाही." निसर्गाच्या अनियोजित वास्तवात, आम्हाला आमच्या प्राण्याची आठवण येते. आम्ही कंक्रीटच्या जंगलाच्या कृत्रिम 'उपयोगिता' पासून पळतो आणि देवाच्या निर्मितीच्या शांततेला सापडतो. एआयच्या युगात समृद्ध होण्यासाठी, आम्हाला त्या एक गोष्टीत स्थिर राहावे लागेल जी मशीन अनुकरण करू शकत नाही: जिवंत, श्वास घेणारी पृथ्वी आणि आत्म्यांच्या प्रामाणिक समुदाय.
हे करताना, आम्ही 'अस्तित्वात्मक खडक' ला निराशेच्या ठिकाणातून पवित्रतेच्या ठिकाणी रूपांतरित करतो, एआय युगाच्या अधिशेष वेळेला देवाकडे परत देतो.
V. आरामदायी पण कैद: 'अंधा मार्ग' चा जाळा
या संक्रमणावर एक सावली आहे, एक धोका जो कामाच्या गमावण्यापेक्षा किंवा अर्थाच्या संकटापेक्षा अधिक धोकादायक आहे. जर चर्चने तिची स्वतःची पायाभूत सुविधा — तिचे 'आत्म्याचे विद्यापीठ' — तयार केले नाही, तर आम्हाला इतरांनी तयार केलेल्या पायाभूत सुविधांवर अवलंबून राहावे लागेल. आम्ही डिजिटल फ्यूडलिझमच्या नवीन युगात अंधपणे चालण्याचा धोका घेत आहोत.
आम्हाला कृत्रिम बुद्धिमत्तेच्या आर्थिक वास्तवाकडे स्पष्टपणे पाहावे लागेल. ग्रहावर सर्वात शक्तिशाली 'मेंदू' विकसित करण्यासाठी अब्जावधी डॉलरच्या हार्डवेअर आणि ऊर्जा आवश्यक आहे, संसाधने सध्या फक्त काही जागतिक तंत्रज्ञान कंपन्यांकडे आहेत. या कंपन्या फक्त साधने तयार करत नाहीत; त्या भविष्याच्या समाजाचे नवीन डिजिटल भूभाग तयार करत आहेत.
जर आपण त्यांच्या साधनांचा अव्हान न करता अवलंब केला, तर आपण 'डिजिटल सर्फ' बनतो. आम्ही त्यांच्या नेटवर्कच्या मातीला आमच्या डेटाने हलवतो, त्यांच्या मॉडेल्सना मोफत प्रशिक्षित करतो, तर ते परिणामी बुद्धिमत्तेचे संपूर्ण स्वामित्व ठेवतात. आम्ही एका घरात भाडेकरू बनतो जे आमचे नाही, एक भाडेकरूच्या whims च्या अधीन जे आमच्या मूल्यांवर सामायिक करत नाही.
या अवलंबित्वाचा धोका सिद्धांतात्मक नाही; तो अस्तित्वात्मक आहे. 'पक्षपाती ओरॅकल' विचार करा. एक भविष्य कल्पना करा जिथे एक कॅथोलिक शाळा पूर्णपणे धर्मनिरपेक्ष एआय शैक्षणिक प्लॅटफॉर्मवर अवलंबून आहे. एक दिवस, त्या एआयचा कॉर्पोरेट मालक त्याच्या 'सुरक्षा मार्गदर्शक तत्त्वे' अद्यतनित करतो. अचानक, प्रणाली पुनरुत्थानाबद्दल प्रश्नांना उत्तर देण्यास नकार देते कारण ते 'असत्य ऐतिहासिक डेटा' म्हणून मानले जाते, किंवा ते चर्चच्या विवाहावरच्या शिक्षणाला 'भेदभावात्मक सामग्री' म्हणून फ्लॅग करते आणि ते वर्गातून अवरोधित करते. एका झटक्यात, शाळेची विश्वास प्रसारित करण्याची क्षमता पॅरालाइज्ड होते कारण ती 'मेंदू' ज्यावर ती अवलंबून आहे, सिलिकॉन व्हॅलीच्या समितीने लबाडी केली आहे.
'सर्वेक्षण जाळा' विचार करा. जसेच आम्ही आमच्या रेक्टर्यांमध्ये, आमच्या समुपदेशन केंद्रांमध्ये, आणि आमच्या घरी प्रशासनिक कार्ये किंवा आउटरीच सुलभ करण्यासाठी एआय एजंटांना आमंत्रित करतो, आम्हाला विचारावे लागेल: कोण ऐकत आहे? जर या प्रणाली संपूर्णपणे क्लाउडमध्ये असतील, डेटा-खनन जाहिरात कंपन्यांच्या मालकीच्या, तर कॅथोलिक जीवनाच्या सर्वात अंतरंग तपशील — आमच्या संघर्ष, आमच्या प्रार्थना, आमच्या आर्थिक आरोग्य — खरेदी आणि विक्रीसाठी वस्तू बनतात. आम्ही एक पॅनॉप्टिकॉन तयार करण्याचा धोका घेत आहोत जिथे चर्चचे अंतर्गत जीवन राज्य आणि बाजारासाठी पारदर्शक आहे, पण विश्वासूंसाठी अस्पष्ट आहे.
सर्वात महत्त्वाचे म्हणजे, 'स्वायत्ततेचा हानी' विचार करा. जर चर्च तिच्या बुद्धिमत्तेसाठी बाह्य प्रदात्यांवर अवलंबून असेल, तर ती तिचे स्वातंत्र्य गमावते. आम्ही सोशल मीडियावर व्यक्तींच्या 'रद्द' होण्यात हे पाहतो; संपूर्ण डायोसेस प्रणालींच्या रद्द होण्याची कल्पना करा कारण त्या नवीन धर्मनिरपेक्ष धर्मांचा उल्लंघन करतात. जर आपण तंत्रज्ञानाचे फक्त वापरकर्ते असू, तर त्याचे मालक नसल्यास, आपण कोणत्याही क्षणी प्लॅटफॉर्मवरून काढले जाऊ शकतो.
हे 'अंधा मार्ग' आहे. हे एक भविष्य आहे जिथे आपण आरामात आहोत पण कैदेत आहोत. आम्हाला जादुई सोयींचा प्रस्ताव दिला जातो — स्वयंचलित उपदेश, तात्काळ भाषांतर, त्रासमुक्त प्रशासन — पण किंमत म्हणजे आमची स्वायत्तता. आम्ही एक गुळगुळीत राईडसाठी साम्राज्याच्या चाव्या सोडतो.
चर्चने या सौद्याला नकार द्यावा लागेल. डिजिटल युगात आम्हाला सब्सिडियारीटीच्या तत्त्वाचे समर्थन करणे आवश्यक आहे. निर्णय स्थानिक स्तरावर — कुटुंब, पॅरिश, डायोसीस — घेतले जावे आणि डेटा ठेवला जावा.
धर्मनिरपेक्ष तंत्रज्ञानाच्या एकाधिकार आम्हाला विश्वास ठेवायला हवे की या स्तराच्या स्वायत्ततेसाठी त्यांच्या ट्रिलियन-परिमाणांच्या दैत्यांना आमच्या डेटाची तडजोड करणे आवश्यक आहे. पण कृत्रिम बुद्धिमत्तेच्या सीमारेषा वाढत असताना, एक शक्तिशाली हायब्रिड आर्किटेक्चर उभे राहते: एक कॅथोलिक 'संज्ञानात्मक मुख्य' सह एकत्रित लहान भाषा मॉडेल्स (SLMs) चा वापर. हे अत्यंत कार्यक्षम, स्थानिक मॉडेल सार्वभौम गेटकीपर म्हणून कार्य करतात. त्यांना संपूर्ण इंटरनेट लक्षात ठेवण्याची आवश्यकता नाही; ते पवित्र परंपेवर निर्दोषपणे विचार करण्यासाठी सुरक्षित ज्ञान ग्राफवर अवलंबून असतात, थेट पॅरिश सर्व्हर किंवा कुटुंबाच्या वैयक्तिक उपकरणावर.
तथापि, एक आर्क सर्व जीवन वाहून नेणे आवश्यक आहे, फक्त धर्मशास्त्र नाही. एक खरे सार्वभौम एआय देखील एक व्यावहारिक, दैनंदिन सहाय्यक म्हणून कार्य करणे आवश्यक आहे. हे साध्य करण्यासाठी, आम्ही 'SLM-प्रथम, LLM-फॉलबॅक' आर्किटेक्चरचा वापर करू शकतो. जेव्हा वापरकर्त्याला सामान्य धर्मनिरपेक्ष ज्ञान किंवा मोठ्या संगणकीय शक्तेची आवश्यकता असते — कोड लेखन किंवा बाजारातील ट्रेंडचे विश्लेषण करणे — स्थानिक SLM सहजपणे वैयक्तिक ओळखणारे डेटा काढून टाकते आणि एक अनामिक क्वेरी सीमारेषा क्लाउड मॉडेल्सकडे राऊट करते. तथापि, बाह्य क्वेरीचे अनामिककरण फक्त समस्येचे अर्धे समाधान करते. हे आमच्या गोपनीयतेचे संरक्षण करते, पण सीमारेषा मॉडेलकडून परत येणारे कच्चे आउटपुट अजूनही सिलिकॉन व्हॅलीच्या निर्मात्यांच्या गहन वैचारिक पूर्वग्रहांना बाळगते. म्हणून, आमच्या स्थानिक SLM ने प्रश्नांना राऊट करण्यापेक्षा अधिक करणे आवश्यक आहे; ते एक धार्मिक गाळणी आणि संश्लेषक म्हणून कार्य करणे आवश्यक आहे. जेव्हा धर्मनिरपेक्ष क्लाउड मॉडेल त्याचे संगणकीय आउटपुट परत करते, तेव्हा स्थानिक SLM त्या डेटाचे मूल्यांकन आणि संदर्भित करते कॅथोलिक 'संज्ञानात्मक मुख्य' च्या विरोधात, जेव्हा ते वापरकर्त्यापर्यंत पोहोचते. हे द्वि-क्रियाशील आर्किटेक्चर — बाह्य विनंतीचे अनामिककरण आणि अंतर्गत प्रतिसादाचे शुद्धीकरण — खरे doctrinal fidelity आणि अव्यक्त स्वायत्तता सुनिश्चित करते.
आम्हाला 'सार्वभौम एआय' आवश्यक आहे — प्रणाली जी आमच्या स्वतःच्या उपकरणांवर स्थानिकरित्या चालतात, आमच्या स्वतःच्या भिंतींनी संरक्षित, आणि आमच्या स्वतःच्या विश्वासाशी संरेखित. हे फक्त डेटा गोपनीयतेचा मुद्दा नाही; हे शिक्षणाचा मुद्दा आहे. एक 'सार्वभौम' प्रणाली म्हणजे एक जिथे मॉडेलचे 'वजन' — त्या कशा विचार करतात हे ठरवणारे अब्जोंच्या कनेक्शन — चर्चच्या मनाशी, सिलिकॉन व्हॅलीच्या नफ्याच्या प्रेरणांवर नाही, तशाच प्रकारे ट्यून केले जातात. याचा अर्थ साधने तयार करणे आहे जी नैतिक प्रश्न विचारल्यावर धर्मनिरपेक्ष सापेक्षतेकडे वळत नाहीत, तर पवित्र परंपेच्या गहन विहिरीतून काढतात. याचा अर्थ 'व्याख्या करण्याच्या पायाभूत सुविधेचे' स्वामित्व असणे, जेणेकरून जेव्हा एक कॅथोलिक शाळा, रुग्णालय, किंवा कुटुंब ज्ञानाची मागणी करते, तेव्हा त्यांना एक उत्तर मिळते जे गॉस्पेलमध्ये मुळाशी असते, वर्तमान सांस्कृतिक क्षणाच्या पूर्वग्रहांनी प्रदूषित नसते.
तथापि, सार्वभौमत्वाचा अर्थ एकाकीपणा नाही. जसेच आम्ही आमच्या स्वतःच्या डिजिटल आर्क तयार करतो, आम्हाला सार्वजनिक समुद्रांना सोडून द्यायचे नाही. आम्हाला 'डिजिटल नागरिकत्व' च्या कर्तव्याचे स्वागत करणे आवश्यक आहे. अनेकदा, चर्च तंत्रज्ञानाच्या चर्चांमध्ये उशिरा पोहोचली आहे, जे आमच्या जगाला आकार देतात, ठोस ठरल्यावरच टीका करीत आहे. एआयसह, आम्हाला प्रेक्षक बनण्याची परवानगी देता येणार नाही. आम्हाला एक सक्रिय लेटी आवश्यक आहे जी या प्रणालींच्या यांत्रिकी — ते डेटा कसे वजन करतात, ते सहभागासाठी कसे ऑप्टिमाइझ करतात, आणि ते 'सत्य' कसे परिभाषित करतात — समजून घेते. जर आम्ही तंत्रज्ञान समजत नसू, तर आम्ही प्रभावीपणे त्याचे नियमन करू शकत नाही. आम्हाला हे सुनिश्चित करणे आवश्यक आहे की या शक्तिशाली साधनांवर ठेवलेले 'गर्दी' फक्त कॉर्पोरेट जबाबदारीचे संरक्षण करण्यासाठी डिझाइन केलेले नाहीत, तर मानवतेच्या प्रतिष्ठेचे संरक्षण करण्यासाठी.
आम्हाला एक भविष्य तयार करणे आवश्यक आहे जिथे कॅथोलिक मशीनचा वापर करतो, पण मशीन कधीही कॅथोलिकला आदेश देत नाही. जर आम्ही सर्व्हरचे स्वामित्व घेतले नाही — आणि त्यांना नियंत्रित करणारे कायदे तयार केले नाहीत — तर आम्ही डिजिटल युगाला दिव्यतेसाठी खुला ठेवण्याची आमची जबाबदारी सोडतो.
VI. निष्कर्ष: उत्पादनातून पवित्रतेकडे
आम्ही 'प्रोटेस्टंट कामाची नैतिकता' च्या अंत्यसंस्कारावर उभे आहोत — शतकांपासूनचा विश्वास की एका माणसाचे मूल्य त्याच्या श्रमाने निश्चित केले जाते. अनेकांसाठी, हे एक मृत्यूसारखे वाटते. हे 'अस्तित्वात्मक खडक' चा चक्कर आणते आणि अप्रचलिततेचा आतंक आणते. पण चर्चसाठी, हे एक अंत्यसंस्कार नाही; हे एक अनावरण आहे.
'जीडीपी युग' चा पतन हा रोमन साम्राज्याच्या पतनानंतरच्या धर्मप्रसारासाठीचा सर्वात मोठा संधी आहे. दोन शतके, बाजाराने मानवाच्या हृदयासाठी वेदीसह स्पर्धा केली आहे. बाजाराने त्याच्या वेळेची, ऊर्जा, आणि चिंता मागितली, चर्चला त्याच्या रविवारच्या सकाळच्या तुकड्यांसह सोडले.
त्या स्पर्धेचा अंत होत आहे. मशीन श्रम घेण्यासाठी येत आहे. ते अस्तित्वाच्या चिंतेला घेण्यासाठी येत आहे. ते मानवतेला परत देत आहे एकच संपत्ती जी आम्ही व्यवस्थापित करण्यासाठी खूप व्यस्त आहोत: वेळ.
यामुळे आमच्यासमोर एक कठोर, द्विधा निवड आहे.
आम्ही या अधिशेष वेळेला 'डिजिटल राउंडअबाऊट' द्वारे गिळण्याची परवानगी देऊ शकतो. आम्ही पाहू शकतो की एक पिढी, उद्देशापासून मुक्त, कृत्रिम आरामाच्या धाडसी नवीन जगात विरघळते, जे अल्गोरिदमद्वारे सुरक्षित, शांत, आणि आध्यात्मिकदृष्ट्या निर्जीव ठेवले जाते. हे 'खोखळ माणसाचा' मार्ग आहे, जिथे मानव व्यक्ती अनुभवांचा उपभोक्ता बनतो, जीवनाचा निर्माता नाही.
किंवा, आम्ही या क्षणाचा उपयोग करून एक नवीन पुनर्जागरण सुरू करू शकतो.
इतिहास आम्हाला शिकवतो की संस्कृती फुलत नाही जेव्हा पुरुष अस्तित्वाच्या चिंतेने थकलेले असतात, तर जेव्हा त्यांच्याकडे दिव्यतेवर विचार करण्याची विश्रांती असते. जर चर्च तुटलेल्या ठिकाणी पाऊल ठेवले — जर आम्ही 'आत्म्याचे विद्यापीठ' तयार केले — तर आम्ही ऑटोमेशनने परत केलेल्या तासांना पवित्र करू शकतो.
आम्ही एक संस्कृती तयार करू शकतो जिथे मानव जीवनाचे 'आउटपुट' उत्पादन केलेल्या वस्त्रांमध्ये किंवा लिहिलेल्या कोडमध्ये मोजले जात नाही, तर दानाच्या कृत्यांमध्ये, प्रार्थनेच्या गहराईत, मुलांचे पालनपोषण करण्यात, आणि सौंदर्याच्या निर्मितीत. आम्ही उत्पादनाच्या अर्थव्यवस्थेतून पवित्रतेच्या अर्थव्यवस्थेत हलवू शकतो.
पण हा आर्क स्वतःला बांधणार नाही. यासाठी नोहाच्या नवीन पिढीची आवश्यकता आहे — पुरुष आणि महिला जे अदृश्य असलेल्या सत्यावर कार्य करतात, या नवीन पायाभूत सुविधेच्या किल्याला ठेवण्यासाठी विश्वास ठेवतात, तर धर्मनिरपेक्ष जग अजूनही पावसाच्या अभावात थट्टा करते.
आमका बिशपांची गरज आहे जे डिजिटल पायाभूत सुविधांमध्ये गुंतवणूक करण्यास त्यांच्या पूर्वजांप्रमाणे धाडसाने तयार आहेत, जे दगडाच्या कॅथेड्रलमध्ये गुंतवणूक करीत होते.
आमका लेय कॅथोलिकांची गरज आहे जे या साधनांचे ज्ञान मिळविण्यासाठी तयार आहेत, तंत्रज्ञानाच्या दिग्गजांसाठी सेवा करण्यासाठी नाही, तर आमच्या सार्वभौमत्वाचे संरक्षण करण्यासाठी.
आमका कॅथोलिक राज्यकारभार आणि सार्वजनिक वकिलांची गरज आहे जे 'अदृश्य हात' या अल्गोरिदमला भविष्य सोडण्यास नकार देतात. आमका पुरुष आणि महिलांची गरज आहे जे व्यक्तीला नफा मार्जिनपेक्षा प्राधान्य देणाऱ्या कायदेशीर चौकटीसाठी लढतील, हे सुनिश्चित करत की AI मानवी समृद्धीचा साधन राहतो, न की हेरफेराचे उपकरण.
आमका त्या कुटुंबांची गरज आहे ज्यांना सिम्युलेशन बंद करण्याची धाडस आहे आणि जे खरे लोकांना प्रेम करण्याचे कठीण, गोंधळलेले काम करतात जे जेवणाच्या टेबलावर आहेत.
आमका पोप लिओ XIV च्या आव्हानाकडे लक्ष द्यावे लागेल: 'अल्गोरिदमला तुमची कथा लिहू देऊ नका! स्वतः लेखक व्हा; तंत्रज्ञानाचा बुद्धिमत्तेने वापर करा, पण तंत्रज्ञान तुम्हाला वापरू देऊ नका.'
सिलिकॉन व्हॅली एक भविष्य प्रदान करते जिथे मानवता अखेर विश्रांती घेऊ शकते. चर्च एक भविष्य प्रदान करते जिथे मानवता अखेर उभी राहू शकते.
हे करण्यासाठी, आम्हाला एकमात्र गोष्ट तयार करावी लागेल जी मशीन अनुकरण करू शकत नाही: प्रामाणिक, अनक्युरेटेड, आणि बलिदानात्मक प्रेमाची संस्कृती. आम्हाला त्या पात्र बनावे लागेल जे डिजिटल युगाच्या प्रलयातून मानव असण्याचा अर्थ काय आहे याची आठवण ठेवते. शेवटी, 'ग्रेट डिकपलिंग' च्या पूराच्या पाण्याची पातळी स्थिर होईल. आणि जेव्हा आर्कच्या दरवाजे या नवीन, पोस्ट-वर्क जगात अखेर उघडतात, तेव्हा विश्वासू लोकांनी बाहेर पडावे आणि या नवीन संस्कृतीच्या मातीला जोपासावे, कसे आमच्या नवीन स्वातंत्र्यात दयाळूपणाने राहावे हे दर्शविते.
यंत्रे कष्टांचे वारस होईल; चला, संतांना पृथ्वीचा वारस होईल याची खात्री करूया.